Vào bài: các em thấy cá chép có những đặc điểm cấu tạo ngoài thích nghi với đời sống ở nước .Vậy đặc điểm cấu tạo trong của cá chép có phù hợp với đời sống và hoạt động trong môi trường nước hay không? Hôm nay cô cùng các em sẽ tìm hiểu được điều đó.
Tiết 32, Bài 33: CẤU TẠO TRONG CỦA CÁ CHÉP
Trước tiên cô trò chúng ta cùng tìm hiểu phần thứ nhất.
I.CÁC CƠ QUAN DINH DƯỠNG
1.Tiêu hoá
- GV chiếu hình và giới thiệu: đây là hình cấu tạo hệ tiêu hoá.Các em hãy quan sát vào hình và điền chú thích cho cô giáo.
1.Miệng 2.Gan 3.Mật 4.Dạ dày 5.Ruột 6.Hậu môn
- GV nhận xét và bổ sung ngoài 6 bộ phận trên còn 2 bộ phận nữa là hầu và thực quản.
- Như vậy hệ tiêu hóa gồm 6 bộ phận đó là : miệng, gan,hầu, thực quản, mật, dạ dày, ruột và hậu môn.
? Em có nhận xét gì về hệ tiêu hóa của cá chép.
=> Hệ tiêu hóa phân hóa rõ rệt.
- GV khẳng định : Như vậy hệ tiêu hóa đã phân hóa rõ rệt thành :
+ Ống tiêu hoá: Miệng -> hầu -> thực quản -> dạ dày -> ruột -> hậu môn
+ Tuyến tiêu hoá: Tuyến gan và tuyến ruột.
- Gv yêu cầu HS thảo luận nhóm hoàn thành nội dung bảng sau: ( chia nhóm, phát phiếu ) ( Thử dự đoán chức năng của mỗi thành phần)
Các bộ phận của hệ tiêu hoá
Chức năng

1.Miệng
2.Hầu
3.Thực quản
4.Dạ dày
5.Ruột

6.Gan
7.Túi mật

8.Hậu môn
- Cắn, xé nghiền nát thức ăn
- Chuyển thức ăn xuống thực quản
- Chuyển thức ăn xuống dạ dày
- Co bóp, nghiền nhuyễn thức ăn.
- Tiêu hoá thức ăn và hấp thụ chất dinh dưỡng.
Tiết dịch mật
Chứa dịch mật có enzim tiêu hoá thức ăn.
Thải chất cặn bã.

- GV thu phiếu, chiếu nhóm chưa làm được và nhóm làm tốt, sau đó nhận xét.Chiếu đáp án chuẩn
- Vậy qua nội dung bảng trên em hãy cho biết : ? Chức năng của hệ tiêu hóa.
=> Chức năng biến đổi thức ăn thành chất dinh dưỡng, thải cặn bã.
- GV chiếu hình ảnh .Em hãy cho biết đây là bộ phận nào.( bóng hơi).
Vậy các em hãy nghiên cứu thông tin trong SGK
? Đặc điểm và chức năng của bóng hơi.
=> Bóng hơi thông với thực quản -> giúp cá chìm, nổi trong nước.
GV mở rộng thêm :+ Khi cá nổi bóng hơi phồng lên, khi cá chìm bóng hơi thu nhỏ
+ Bóng hơi phồng lên và xẹp xuống được là do:
+ Thành trong bóng hơi có nhiều mạch máu và các đám tế bào tuyến khí có khả năng hấp thụ hoặc tiết ra khí làm bóng hơi xẹp hay phồng-> tạo điều kiện cho cá nổi chìm.
Qua phần này .
? 1 em cho cô giáo biết : ? Bộ phận nào giúp cá thích nghi với đời sống ở nước.
2.Tuần hoàn và hô hấp.
- GV chiếu hình:
? Em hãy xác định tên của bộ phận sau( mang).
? Nêu vị trí của mang cá.
=> Nằm dưới xương nắp mang trong phần đầu.
? Vậy mang thực hiện chức năng gì (Hô hấp )
GV: Như vậy hệ hô hấp có cấu tạo và chức năng như thế nào chúng ta cùng tìm hiểu phần:
a.Hô hấp:
Các em đã biết được cá hô hấp bằng mang.Vậy mang cá có đặc điểm cấu tạo ntn phù hợp với chức năng hô hấp trong môi trường nước.
- Quan sát lên màn hình : Đây là hình cấu tạo chi tiết của mang cá.
? Em có nhận xét gì về đặc điểm của mang cá.
=> Có nhiều lá mang nằm trên cung mang và có màu đỏ.
? Mang cá có cấu tạo và chức năng như thế nào.
=> lá mang là những nếp da mỏng có nhiều mạch máu -> trao đổi khí.
- Khi đi chợ mua cá thì chúng ta cần lưu ý 1 điều, đối với con cá bị chết thì chúng ta cần kiểm tra mang cá.
? Vì sao chúng ta lại kiểm tra mang cá.
- Xem con cá đó có tươi hay không.
? Đặc điểm mang cá như thế nào là cá tươi.
- Mang cá còn màu đỏ.
? Những ngày trời mưa hoặc thời tiết âm u .Tại sao người ta phải sục nước ở ao cá.
=> Tăng lượng oxi trong nước.
Chuyển ý: Vậy tại sao mang cá có đặc điểm này.Chúng ta cùng tìm hiểu phần: